به گزارش خبرکده شهری معاونت شهرسازی و معماری شهرداری همدان همواره متولی ارائه طرح های بزرگ شهری در مقیاس های مختلف بوده است که البته تهیه اطلاعات پایه و اساسی در زمینه طراحی ها و سرعت بخشیدن به جمع آوری این اطلاعات، از اهمیت بالایی برخوردار است.
تهیه نقشه‌های وضع موجود و ایجاد دید کلی نسبت به هر پروژه نقش بسزایی در ارائه هر چه بهتر و سریعترآن خواهد داشت. به این منظور معاونت شهرسازی و معماری شهرداری همدان در نظر دارد تا با استفاده از روش‌های نوین نقشه برداری (نقشه برداری هوایی) بیشترین اطلاعات پایه را از موقعیت‌های مختلف تهیه و مورد استفاده قرار دهد. امروزه فناوری استفاده از ربات‌های پرنده (پهپادها) تحول بزرگی در بعضی از صنایع ایجاد کرده است وکارفرمایان و پیمانکاران میل به استفاده از این فناوری به منظور کاهش هزینه‌ها و ایمن کردن محیط کار خواهند داشت. استفاده از پهپاد‌ها در فتوگرامتری و نقشه برداری وضع موجودو همچنین تهیه داده‌های جغرافیایی می‌تواند در مطالعات محیطی، مدیریت و برنامه‌ریزی شهری، خدمات ایمنی شهری، مدیریت حمل و نقل و ترافیک شهری به کار گرفته شود. افزایش توانمندی پهپادها تحول بزرگی در علم داده‌های جغرافیای و نقشه برداری ایجاد کرده است. صنعتی که تا پیش از این برای تهیه ی نقشه‌های هوایی از هواپیما یا بالگرد استفاده می‌کرد و به ناچار هزینه‌های بسیاری شامل آماده سازی و زمان بالایی را به کارفرمایان تحمیل کرده است. توانایی این ربات‌ها در عکس برداری هوایی و وجود نرم افزار‌های قدرتمند برای پردازش و آنالیز داده ها، شهرداری همدان را بر آن داشت تا با بهره گیری از این تکنولوژی به برداشت وتهیه نقشه‌های وضع موجود بپردازد. واحد شهرسازی معاونت شهرسازی و معماری شهرداری همدان با استفاده از گروه‌های حرفه‌ای و بومی و بهره گیری از فن آوری‌های نوین فتوگرامتری و پردازش تصاویر اقدام به برداشت و تکمیل اطلاعات زیر ساخت‌های خود در مقیاس‌های مختلف کرده است. استفاده از این روش می‌تواند در تولید نقشه‌های مسطحاتی، تولید تصاویر موزاییک بندی شده و همچنین ایجاد دید کلی و کامل نسبت به ساخت و ساز‌های صورت داده شده در داخل یا خارج از محدوده شهری مورد استفاده دستگاه‌های نظارتی و اجرایی نظیر شهرداری قرار گیرند. روش نوین استفاده از فتوگرامتری هوایی می‌تواند جواب گوی بسیاری از نیاز‌های تکنیکی و اطلاعاتی پروژه‌های در دست اقدام قرار گیرد.
*فتوگرامتری هوایی به وسیله پهپاد
برای ایجاد نقشه‌هایی با قابلیت برداشت اطلاعات دقیق مسطحاتی و ارتفاعی با روش تصویر برداری هوایی با پهپاد، دوربین بر روی هواپیمای بدون سرنشین نصب می‌شود. دوربین نصب شده به وسیله یک ثقل سنج در حالت متعادل و در زاویه مناسبی نسبت به سطح زمین قرار گرفته وسپس اقدام به تصویر برداری خواهد کرد. پروژه‌های بزرگ که زمان زیادی برای نقشه برداری زمینی می‌برند، اغلب می‌توانند در کمترین زمان و با همان کیفیت با عرضه محصولات جانبی بیشتر، نقشه برداری شوند. منطقه کوی جنت واقع در شمال شرقی شهر همدان منطقه‌ای حاشیه ای، دارای بافتی با تراکم بالا و فرسوده می‌باشد. به منظور دست یابی به اطلاعات وسیع نقشه‌های وضع موجود و همچنین بررسی ساخت و ساز‌های مجاز و غیر مجاز محدوده شهری، تیم مربوطه اقدام به برداشت و تصویر برداری ۵۰ هکتاری از این منطقه کرده است. با استفاده از فتوگرامتری هوایی می‌توان الگوهای سه بعدی، تصاویر قائم سازی شده (ارتوفتو)و همچنین ابر رنگی نقاط، نقشه‌های توپوگرافی، نقشه‌های پارسل شهری، کاداستر و سایر نقشه‌های موضوعی را تولید یا استخراج کرد.
در نقشه برداری هوایی با پهپاد به دلیل غیر متریک بودن دوربین‌های تصویر برداری و همچنین شرایط مؤثر در دقت و صحت تصاویر برداشتی، نقاطی به عنوان نقاط کنترل زمینی تعیین و مختصات دقیق آنها برداشت می‌شود. مکان این نقاط قبل از پرواز طراحی، پیاده سازی و مختصات دقیق آنها برداشت می‌شود. به منظور تسریع کار میدانی و افزایش دقت برداشت اطلاعات، تارگت‌هایی در اقصار نقاط محدوده مورد نظر به صورت پراکنده قرارداده شده و سپس مختصات زمینی آنها با استفاده از حسگر ار.تی.کی/پی.پی.کی تعیین و استخراج خواهد شد.
گروه برداشت قبل از انجام تصویر برداری از محدوده مورد نظر ابتدا شرایطی همچون وضعیت جوی، میزان روشنایی مورد نیازو میزان شدت جریان باد و برخی عوامل تأثیرگذار دیگر را بررسی خواهد نمود. سپس مختصات محدوده به سامانه کنترل هوشمند دستگاه معرفی شده و با در نظر گرفتن مقدار پوشش‌های طولی و عرضی تعداد رن‌های رفت و برگشت پهپاد مشخص و تعیین خواهد شد. پهپاد در زمان تصویر برداری علاوه بر کنترل سیستماتیک و اتوماتیک از قابلیت کنترل توسط اپراتور نیز برخوردار می‌باشد. با تخلیه تصاویر بر روی ‌سامانه‌های موجود در محل، کیفیت تصاویر برداشت شده مورد بررسی قرار می‌گیرد. تصاویر اخذ شده پس از کنترل کیفیت آماده پردازش و تصحیح برای تولید انواع محصولات رقومی مانند دی.اس.ام و دی. تی. ام تصاویر ارتوموزائیک و تولید الگوهای سه بعدی می‌باشد. روند پردازشی تصاویر اخذ شده براساس الگوریتم‌های پیچیده تناظر یابی صورت می‌گیرد.
*تولید الگوهای سه بعدی
روش نقشه برداری با استفاده از تصاویر هوایی(فتوگرامتری) از اهمیت ویژه‌ای برای شهرها و روستاهایی با ابعاد کوچک تا متوسط و همچنین پروژه‌های موضوعی برخوردار است؛ چرا که این روش در هزینه و زمان صرفه‌جویی قابل توجهی به همراه خواهد داشت. از جمله کاربرد‌های مورد استفاده از این تصاویررا می‌توان در بهنگام سازی نقشه‌های وضع موجود، بررسی پوشش گیاهی، بررسی تغییرات حاصل از گذشت زمان، بررسی ساخت و ساز‌های غیر مجاز در محدوده‌هایی که قابلیت دسترسی و دید کافی نخواهند داشت ذکر نمود. امید است با تجهیز و استفاده از فناوری نوین فتوگرامتری، شهرداری همدان بتواند در برداشت نقشه‌های وضع موجود و تولید نقشه‌های مبنایی عمرانی، تکمیل طراحی معابر شهری و برون شهری و انجام مطالعات جامع شهر همدان گام مؤثری در بهبود مدیریت شهری بردارد. نمونه‌ای از کاربرد‌های استفاده شده است.